Leidseplein wordt kleiner omdat het moet

      Ongekend lang, twee maanden, worden de lijnen 1, 2 en 5 omgeleid. Het omleiden van het openbaar vervoer is populair tegenwoordig. De exploitatie wordt door de gemeente meer en meer ondergeschikt gemaakt aan het gemak bij de uitvoering van werken.
      De Stadsregio is de financier en opdrachtgever voor het openbaar vervoer. Het is de Stadsprovincie voor het openbaar vervoer en heeft in de contracten voor de exploitatie vastgelegd, dat het GVB niet meer verplicht wordt om door de Leidsestraat te rijden. Hetzelfde geldt onder nog meer voor de Rode Loper. Het GVB mag het zelf bepalen.
      Tien jaar is er gewerkt aan plannen voor het opknappen van het Leidseplein en omgeving en het zoeken naar oplossingen voor het fiets- en taxiprobleem. Het openbaar vervoer werd daarbij steeds als hinderlijk ervaren. Het omleggen van lijnen is daarbij vaker aan de orde geweest.
      De Leidsestraat en het Leidseplein zijn voetgangersgebieden geworden dankzij de aanwezigheid van het openbaar vervoer. Het autovrij maken in 1971 was een keuze voor het openbaar vervoer ten koste van de auto. Moeten die lijnen nu wijken omdat een bijkomende succes te groot is geworden?
      Moeten de gebruikers van 1 en 2 nu vast wennen aan een route via de Rozengracht? (Lijn 5 gaat tijdelijk in de file op het Rokin)

      Op het Leidseplein wordt de rail 'rechtgetrokken'. Na 40 jaar wordt de slinger in de haltes weer verwijderd. Voordat het Leidseplein ten behoeve van het openbaar vervoer autovrij werd gemaakt lagen de haltes recht, in middenligging tussen het autoverkeer.
      Die slinger was een van de belangrijkste uitgangspunten van het ontwerp van dRO. De trams delen het plein in twee gelijke delen. Die symmetrie in het plein resulteerde in het grootst mogelijke aaneengesloten voetgangersgebied.
      Rechttrekken verkleint die open ruimte en is een enorme aantasting van de huidige kwaliteit. De tram zal op die verkleining worden aangekeken en de druk anders te gaan rijden zal verder toenemen.

      Bij de ontwerpen van het plein is een reeks van gemeentelijke diensten betrokken. Ze hebben allemaal hun normen voor de uitvoering. Een recente 'norm' betreft de toegankelijkheid van het openbaar vervoer. Er is een ideaal ontwerp gemaakt voor een halte en dat wordt toegepast.
      De vraag 'hoe toegankelijk' is beantwoord en daar mag niet van worden afgeweken.
      De inrichting van het plein wordt ondergeschikt gemaakt aan een paar centimeter Ún is gebaseerd op de huidige tram. Met gezond verstand en creativiteit is de toegankelijkheid ook in de huidige situatie van halte en van de tram te verbeteren.
      Tot 12 september kon op het plan gereageerd worden. Op 16 september beginnen de werkzaamheden aan de rail. Ook aan de rail op het Leidseplein.
      Oftewel de burger mocht opmerkingen maken, maar het werk aan de rail is al aanbesteed.

      Dick van der Horst, Amsterdam, 15 september 2013